Πάλι μπλέξαμε με την Τουρκία. Του Λέανδρου Ρακιντζή
Με το άρθρο της 05-07-2025 και με τίτλο "Μπλέξαμε με τη Λιβύη" ανάλυσα πως με αφορμή τη Λιβύη μπλέξαμε με τη Τουρκία.

 Έκτοτε οι ελληνοτουρκικές σχέσεις πέρασαν από διάφορες διακυμάνσεις και από "Μητσοτάκης γιοκ" γίναμε καρντάσηδες και διανύσαμε  μια εποχή ήρεμων νερών, γεγονός που ενισχύσε τις ψευδαίσθησεις των διπλωματών μας, ότι ο Τούρκος μπορεί να αλλάξει τη για 700 χρόνια νοοτροπία του κατακτητή, ενώ στη πραγματικότητα οι πολιτικές μας ηγεσίες εξασφαλίζουν πολιτικό χρόνο, ενώ η γείτονα δημιουργεί τετελεσμένες καταστάσεις και γκρίζες ζώνες προβάλλοντας συνεχώς νέες διεκδικήσεις με τελικό στόχο τη "Γαλάζια Πατρίδα" και την ενασύσταση της Οθωμανικής Αυτοκτατορίας. Διαχρονικά οι πολιτικές μας ηγεσίες δηλώνουν ότι δεν διεκδικούμε τίποτα και ότι η μόνη διαφορά με τη γείτονα είναι η οριοθέτηση της μεταξύ μας ΑΟΖ, πολιτική, που έχει δημιουργήσει αδιέξοδα.

Σαφώς κάποιες επιτυχείς κινήσεις της χώρας μας, όπως η ενίσχυση των ενόπλων δυνάμεων με νέο εξοπλισμό και η σύναψη συμμαχιών με Κύπρο, Ισραήλ και Γαλλία μπορούν να αναχαιτίσουν τις διεκδικήσεις της Τουρκίας, που διέρχεται οικονομική και πολιτική κρίση και ως εκ τούτου είναι υποχρεωμένη να κάνει εξαγωγή κρίσης με τη δημιουργία εχθρών και την εμμονή στις εθνικιστικές επιδιώξεις της.

Με νομοσχέδιο, που προωθεί το κυβερνών στη Τουρκία κόμμα ΑΚΡ επιδιώκεται να  δοθεί νομικό περίβλημα στη "Γαλάζια Πατρίδα" και στις επιδιώξεις της Τουρκίας στην Ανατολική Μεσόγειο.

Σύμφωνα με τις δημοσιογραφικές πληροφορίες το νομοσχέδιο θα ρυθμίζει το πλαίσιο των δικαιωμάτων και εξουσιών στα τουρκικά εσωτερικά και χωρικά ύδατα, στη συνοριακή ζώνη, στην υφαλοκρηπίδα και στην Αποκλειστική Οικονομική Ζώνη ( ΑΟΖ). Επίσης θα χρησιμεύσει ως ο θεμελιώδης κανονισμός για τον καθορισμό του εύρους και των ορίων της θαλάσσιας και εναέριας δικαιοδοσίας της Τουρκίας με τη παροχή εξουσιών στον Πρόεδρο σε σχέση με αυτές. Επίσης θα προβλέπει, ότι τα νησιά στερούνται θαλάσσιας ζώνης και υφαλοκρηπίδας πέραν των χωρικών υδάτων, που δεν μπορούν να επεκταθούν έως τα 12 ν.μ. με την απειλή του casus belli, που το διατηρεί, ότι το Αιγαίο είναι ημίκλειστη θάλασσα, όπου ισχύουν ειδικοί κανόνες, που θα καθορίσει, ότι η οριοθέτηση υφαλοκρηπίδας/ΑΟΖ πρέπει να γίνεται με βάση τη μέση γραμμή, που θα χαραχθεί μεταξύ των ηπειρωτικών ακτών των δύο χωρών χωρίς να ληφθεί υπόψη η ύπαρξη των νησιών μας  για τον υπολογισμό της ΑΟΖ.

Ετσι όμως η τουρκική υφαλοκρηπίδα και ΑΟΖ θα φθάνει στο μέσο του Αιγαίου Πελάγους πέριξ του 25ου μεσημβρινού, που θα το διχοτομεί. Ότι η Τουρκία δικαιούται να ανακηρύσσει μονομερώς ΑΟΖ έως 200 ν.μ. από τις ακτές της και έτσι αποκτά σε αυτή δικαιώματα αλιείας, εκμετάλλευσης και εξόρυξης του υποθαλασσίου πλούτου, δημιουργίας θαλασσίων πάρκων στο Αιγαίο και Ανατολική Μεσόγειο, όπου Ελλάς-Κύπρος και κατά επέκταση η Ε.Ε. έχουν αλληλοκαλυπτόμενες δικαιοδοσίες. Με το τρόπο αυτό η Τουρκία επιδιώκει τη συμμετοχή και συνεκμετάλλευση του υποθαλασσίου πλούτου της χώρας μας και της Κύπρου, τη στιγμή, που επιτέλους ξεκίνησε η διαδικασία της αξιοποίησης του.

Η σύμβαση του ΟΗΕ για το "Δίκαιο της Θάλασσας-UNCLOS" επιτρέπει στα παράκτια κράτη να καθορίζουν ΑΟΖ έως 200 ν.μ. από τις ακτές τους, ενω στις περιπτώσεις αλληλοκαλύψεων των ΑΟΖ απαιτείται διμερής συμφωνία. Η Τουρκία δεν έχει κυρώσει τη διεθνή σύμβαση UNCLOS,  αλλά με το νομοσχέδιο επιχειρεί να παράκαμψει την UNCLOS και να εφαρμόσει μονομερώς τη δικιά της εκδοχή για την υφαλοκρηπίδα και ΑΟΖ ενδεχόμενα με μονομερή ανακήρυξη τους σύμφωνα με την πάγια επιδίωξη της για την ανασύσταση της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας.

Φαίνεται, ότι η περίοδος των ήρεμων νερών πέρασε και με την προκλητική συμπεριφορά της Άγκυρας το μεταξύ των δύο χωρών το κλίμα έχει και θα επιβαρυνθεί ακόμα περισσότερο με τη ψήφιση του νομοσχεδίου σε σημείο, που να μην αποκλείεται σοβαρό επεισόδιο, είτε κατά τις θαλάσσιες έρευνες ή ποντίσεις καλωδίων, όπως συνέβη πρόσφατα στην Αστυπάλαια είτε σε άλλα σημεία τριβής. Η  χώρα μας κατά πάγια τακτική του ΥΠΕΞ περιορίστηκε στο να μεταφέρει στην τουρκική πλευρά τις ανησυχίες της για την επιδείνωση του κλίματος και την εκτίμηση, ότι τέτοιες κινήσεις υπονομεύουν τα ήρεμα νερά. Δεν γνωρίζω την απάντηση της Τουρκίας, αλλά δεν νομίζω, ότι η κίνηση αυτή μπορεί να αποτρέψει τη γείτονα από τη ψήφιση του νομοσχεδίου.

Γεννιέται το ερώτημα πως μπορούμε και πρέπει να αντιδράσομε στην προκλητική συμπεριφορά της γείτονος, η απάντηση όμως εξαρτάται από την οπτική γωνία καθενός. Κατά τη γνώμη μου δεν πρέπει να επαναπαυόμαστε, ότι η UNCLOS παρέχει στη χώρα μας κάποια δικαιώματα, τα οποία όμως δεν τα έχομε ενεργοποιήσει. Εξάλλου η Τουρκία δεν την έχει υπογράψει, ούτε την αναγνωρίζει και την ερμηνεύει, όπως τη συμφέρει και ως εκ τούτου  ο σεβασμός σε αυτή πρέπει να της επιβληθεί.

Επομένως πρέπει αμελλητί να επεκτείνομε τα χωρικά μας ύδατα τουλάχιστον νότια της Κρήτης και με διμερείς συμφωνίες με άλλες χώρες κυρίως με τη Κύπρο να οριοθετήσομε  την ΑΟΖ  της χώρας μας. Να θεσπίσομε νόμο αντίστοιχο του τουρκικού και να προειδοποιήσομε επίσημα τη γείτονα, ότι έχομε τη δύναμη και τη θέληση να τον εφαρμόσομε σύμφωνα με το Διεθνές Δίκαιο και το Δίκαιο της Θάλασσας, να συνεχίσομε τις υποθαλάσσιες έρευνες και τη σύνδεση του ηλεκτρικού καλωδίου με την Κύπρο, ακόμα με την παρουσία του στόλου, να σταματήσομε την παράνομη αλιεία στα χωρικά μας ύδατα και να ελέγξομε τις αγορές ακινήτων σε παραμεθόριες περιοχές από τούρκους έστω και με ευρωπαικό διαβατήριο. Το κυριότερο με κοινή πολιτική συναίνεση να σταματήσουν τα πολιτικά παιχνίδια για εθνικά θέματα.

*Αρεοπαγίτης ε.τ.

capital.gr

 

Δείτε επίσης